"MEKAN ÜRETİMLERİ //

*Her toplumun, her üretim tarzının kendi mekânını ürettiğini (ilkel-köleci toplum mutlak mekânı, feodalizm tarihsel mekânı, kapitalizm ise artı değerin soyut mekânını üretmiştir) söyleyen Lefebvre (Lefebvre,1974), toplumsal mekânın üretiminin metaların üretimine benzemediğini de vurgulamıştır.  Mekânın üretimi acısından oldukça önemli olan toplumsal mekân kavramı, aynı zamanda, mekânı yalnızca değişim değeri olarak, soyut mekân olarak değil, kullanım değeriyle bağlantılı olarak toplumsal sınıflar, ara katmanlar ve sınıf fraksiyonlarının şekil vermeye çalıştığı bir mekâna -yaşam alanı olarak somut mekâna- gönderme yapmaktadır.

*Hepimizin yaşadığı fiziksel ve toplumsal alanlar olarak gerçek mekân maddi süreçler ve anlamlandırma süreçleri sonucunda üretilir. Ona göre, mekânda anlamlandırılma, tasarlanma (kavramsallaştırılma) ve yaşanma süreçleri iç içe gider. Yani yaşanan mekân, aynı zamanda gündelik yaşamın rutinleriyle kentsel gerçeklik (çalışma, özel yaşam ve dinlenme olarak ayrışmış yerlerin rotalar ve iletişim ağlarıyla)

Mekân üretiminde Özne Olma Durumu:

*Bireyselleşmeye zorlayan, rekabetçi bir toplum yapısının toplumsal gerçekliğinin öznesi, Gerçek’in yerine koyabileceği kolektif bilinçten yoksun, söyleminde kullandığı temsilcisi ile daha çok yabancılaşmış, ürettiği ürüne sahiplenemeyen bir öznedir Lacan’a göre.
  *Toplumsal dayanışmadan yoksun, günlük yaşamında haklarını koruma mücadelesinden uzak yaşayan seçmen özne, yalnızca söylemlerde yer alan sanal bir dublör müdür?






*Lefebvre’e göre devlet ( Lacan’a Göre Simgesel Düzen) günlük yaşamın kendisinin düşmanıdır. Çünkü devlet, yönetsel ve ekonomik egemenliğin soyut mekânını üretir. Ama imgesel gerçekliği eksik olduğu için, yeniden üretiminin toplumsal imgeye karşı reddi anlamına gelir.
*Lefebvre’e göre bu devlet anlayışı, kentin merkezi mekânında ortaya çıkan tarihsel kullanım değerlerini stratejik bir mekân uğruna yok eden çalışmasıyla anlatılabilir.
  *Şehrin trafikten arınmış bir toplanma yeri olan bir meydanı (örnek, Place des Vosges) kentsel yaşam farkına varılmaksızın ve ciddi biçimde dolaşımın atomlarının (otolar) boydan boya geçtiği soyut mekâna doğru bozulma gösterir. (Lefebvre1974).
  *Bir başka örnek verilirse: Mimarlık okullarında kentin en önemli olan taksim meydanı ile ilgili yapılan projelerin genellikle (müze, Ses ve Performans Binası, Sergi Alaları …. ) gibi projelerle yaklaşırken, Simgesel düzenin ise içinde özne konumunda olan sermaye Tarafından Önerilerin, AVM’ler, yeni taşıt yoları gibi projelerle yaklaşıma durumu gibi.
*Bu gerçekliğin kaybı ve Özne olmamanın durumu, yâda üniversitelerde sıkışmış, akademik jargonlarla hayata bakan bu yeni özne, Toplumsal dayanışma bilincinden yoksun, söyleminde kullandığı temsilcisi ile daha çok yabancılaşmış, ürettiği ürüne sahiplenemeyen bu özne ancak Lacan’ın bahsettiği gerçeklik kaybının Durumu olduğunu söylenebilir.   "



MAKALENİN TAMAMINI AKŞAM ATARIM